Hàng không châu Âu bước vào “thế phòng thủ” vì cú sốc giá dầu từ Trung Đông

Ngành hàng không châu Âu đang đối mặt với một trong những thách thức lớn nhất trong nhiều năm trở lại đây khi giá nhiên liệu bay tăng đột biến do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Không chỉ dừng lại ở thị trường năng lượng, cú sốc dầu mỏ đang lan rộng, buộc các hãng hàng không, sân bay và cả chính phủ phải chuyển sang trạng thái “phòng thủ” để duy trì hoạt động.

Giá nhiên liệu tăng gấp đôi, áp lực đè nặng lên hãng bay

Theo số liệu từ Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế, giá nhiên liệu bay tại châu Âu đã tăng mạnh chỉ trong vòng hai tháng, từ khoảng 68 USD/thùng lên gần 180 USD/thùng vào cuối tháng 4/2026.

Đối với ngành hàng không – nơi nhiên liệu chiếm từ 25% đến 50% tổng chi phí vận hành – đây là cú sốc trực diện. Nếu giá duy trì ở mức cao, nhiều hãng có nguy cơ mất khả năng thanh khoản và đối mặt với rủi ro phá sản.

Chính phủ nới lỏng quy định, hãng bay cắt giảm khai thác

Tại Vương quốc Anh, chính phủ đã phải nới lỏng quy định về slot (suất cất hạ cánh), cho phép các hãng linh hoạt điều chỉnh hoặc cắt giảm chuyến bay mà không bị mất quyền khai thác trong tương lai.

Động thái này cho thấy nhà chức trách đã chuẩn bị cho kịch bản xấu khi nhiều hãng không còn đủ khả năng duy trì lịch bay do chi phí nhiên liệu tăng cao.

Trên thực tế, hàng loạt hãng bay lớn đã nhanh chóng điều chỉnh kế hoạch:

• Air France-KLM áp phụ phí khoảng 100 euro cho các chuyến bay đường dài
• Lufthansa cắt giảm tới 20.000 chuyến bay ngắn trong 6 tháng
• Scandinavian Airlines dự kiến hủy khoảng 1.000 chuyến bay

Những quyết định này phản ánh xu hướng “co cụm” để bảo toàn dòng tiền trong bối cảnh chi phí leo thang.

Giá vé tăng mạnh, hành khách chịu tác động trực tiếp

Theo báo cáo từ Teneo, giá vé máy bay tại châu Âu đã tăng khoảng 24% trong vòng một năm qua. Khi chi phí đầu vào tăng cao, các hãng hàng không buộc phải chuyển gánh nặng sang hành khách.

Không chỉ giá vé tăng, người dân còn phải đối mặt với:

• Ít lựa chọn chuyến bay hơn
• Lịch bay thay đổi linh hoạt
• Vé giá rẻ ngày càng khan hiếm

Phụ thuộc nhiên liệu nhập khẩu – điểm yếu của châu Âu

Một trong những nguyên nhân khiến châu Âu dễ bị tổn thương là sự phụ thuộc lớn vào nguồn nhiên liệu nhập khẩu. Khu vực này tiêu thụ khoảng 1,6 triệu thùng nhiên liệu bay mỗi ngày nhưng chỉ tự sản xuất khoảng 1,1 triệu thùng.

Phần còn lại phải nhập khẩu, trong đó nhiều tuyến vận chuyển đi qua Eo biển Hormuz – khu vực đang chịu áp lực địa chính trị lớn.

Bất kỳ biến động nào tại đây đều có thể làm gián đoạn nguồn cung, đẩy chi phí nhiên liệu tại các sân bay châu Âu tăng vọt.

Nguy cơ thiếu hụt và gián đoạn chuỗi vận hành

Theo cảnh báo từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế, trong kịch bản xấu, dự trữ nhiên liệu bay của châu Âu có thể chỉ đủ duy trì khoảng 6 tuần.

Đây là khoảng thời gian rất ngắn, đặc biệt khi thị trường đang bước vào mùa cao điểm du lịch hè. Nếu căng thẳng kéo dài, ngành hàng không có thể đối mặt với:

• Giảm mạnh số chuyến bay
• Tăng chi phí vận hành
• Nguy cơ gián đoạn chuỗi vận tải

Ngành hàng không châu Âu “mua thời gian” trước khủng hoảng

Các tổ chức như Hiệp hội Hàng không châu Âu và Hội đồng Sân bay Quốc tế châu Âu đã kêu gọi Liên minh châu Âu triển khai các biện pháp khẩn cấp nhằm hỗ trợ ngành, bao gồm nới lỏng quy định và điều chỉnh chính sách phí phát thải.

Tuy nhiên, theo giới chuyên gia, những biện pháp này chỉ mang tính tạm thời. Mục tiêu hiện tại của châu Âu không phải là giải quyết triệt để khủng hoảng mà là kéo dài thời gian để thích ứng.

Triển vọng: Mùa hè nhiều biến động

Nếu tình hình Trung Đông tiếp tục căng thẳng, bầu trời châu Âu trong mùa hè 2026 có thể chứng kiến một “trạng thái mới”:

• Ít chuyến bay hơn
• Giá vé cao hơn
• Khai thác linh hoạt hơn
• Vé giá rẻ trở nên hiếm hoi

Cú sốc dầu mỏ không còn là vấn đề riêng của ngành năng lượng mà đã trở thành thách thức sống còn đối với hàng không châu Âu, buộc toàn ngành phải thay đổi để tồn tại trong một môi trường đầy biến động.

Xem thêm:

Vận tải hàng không từ Taguig về Hà Nội

Booking tải hàng không từ Hà Nội đi Hà Lan